O‘ZBEK VA ARAB TILLARIDA SIFAT DARAJALARINING MA’NOLARI QIYOSIY TAHLILI - Pirnazarov Abduhakim Toksanovich; Shamusarov Sharustam Giyasovich (Ta'lim innovatsiyasi va integratsiyasi, 2023)
O‘zbek tilida sifat darajalari to‘rtta bo‘lsa, arab tilida esa sifatning uch darajasi mavjud ekan. Bular- ijobiy (oddiy), chog‘ishtirma va orttirma. Ozaytirma daraja alohida ko‘rsatilmagan. Yuqorida keltirilgan sifatlarning barchasi oddiy daraja sifatlaridir. Demak arab tilida sifatlar uch o‘zakli so‘zlardan maxsus qoliplar orqali yasalar ekan, o‘zbek tilida esa sifatlar tarkibiga ko‘ra tub va yasama bo‘lib, yasama sifat so‘z yasovchi qo‘shimchalarni qo‘shish orqali yasaladi, arab tilida sifat aniqlanmishdan keyin, o‘zbek tilida esa aniqlanmishdan oldin keladi. Arab tilida sifatlar ham otlar kabi jins, son va holat kategoriyasiga ega. O‘zbek tilida esa jins va ikkilik son kategoriyalari mavjud emas. Sifatning birlik shakli ham, ko‘plik shakli ham bo‘lmaydi. O‘zbek tilidan farqli ravishda arab tilida sifatlar kelishik qo‘shimchalarini otlar kabi qabul qiladi. Arab tilida esa sifatlarning ma’lum o‘rinda qanday holatda, jinsda, sonda, kelishikda kelishi ularning gapdagi vazifasi va boshqa gap bo‘laklari bilan munosabatlariga bog‘liq bo‘lar ekan.