BOLA TARBIYASI VA PSIXOLOGIYASIDA OILA, MAKTAB VA MAHALLANING O‘RNI VA TARBIYAVIY IMKONIYATLARI - M.Shodiyeva (Ta’lim innovatsiyasi va integratsiyasi, 2024)
Atoqli jadid pedagogi Abdulla Avloniy “Tarbiya biz uchun yo hayot, yo mamot, yo najot, yo harakat, yo saodat-yo falokat masalasidir” degan edi o‘z asarlarida. Buyuk adibimizning bu nurhikmat so‘zlari hamon o‘z ta’sirini yo‘qotgani yo‘q, farzand tarbiyasida qo‘l kelmoqda. Bu so‘zlar bir asrdan ishibdiki o‘zining dolzarb va muhimligiga qolmoqda. Chunki ta’lim-tarbiya ong mahsuli lekin ayni vaqtda ong darajasi va uning rivojini ham belgilaydigan omildir. Ta’lim-tarbiya tizimini o‘zgartirmasdan turib ongni o‘zgartirib bo‘lmaydi. Ongni, tafakkurni o‘zgartirmasdan turib esa biz ko‘zlagan oliy maqsad-ozod va obod jamiyatni barpo etib bo‘lmaydi. Ota-onaning farzand oldidagi burchlari, o‘zlarining oxiratini obod etuvchi qarzlari bor. Tarbiya ona qornidan boshlanadi degan gap bor. Uning asl ma’nosi, avvalo ota- onaning o‘zi axloqiy tarbiya ko‘rgan bo‘lishi kerak. Zero qush inida ko‘rganini qiladi. Ota- ona oilda yuksak axmoq namunasini ko‘rsatishi lozim. Shuni ham alohida ta’kidlash lozimki, axloqiylik insonda axloqiy tarbiya vositasidagina vujudga keladi, degan qarashlar ko‘p yillar davomida hukmronlik qilib keldi. To‘g‘ri axmoqiy tarbiyaning ahamiyati nihoyatda katta. Lekin axmoqiylik insonga uning insoniylik belgilaridan eng muhimi sifatida ato etilgan ilohiy ne’matdir. Shu ma’naviy ne’mat asosini axloqiy tarbiya yordamida takomillashtirish mumkin.